Kradzież sklepowa – przestępstwo czy wykroczenie? Co grozi i jak się bronić

Koszyk z produktami, paragon i zabezpieczenie towaru przy kasie sklepowej

· Porady · Prawo karne

Autor: adw. Marta Skrzyńska-Rolbiecka

Najważniejsze w 3 zdaniach

  1. O tym, czy kradzież sklepowa jest wykroczeniem, czy przestępstwem, decyduje przede wszystkim wartość mienia – granicą jest 800 zł.
  2. Kilka drobnych kradzieży popełnionych w krótkich odstępach czasu i w podobny sposób może być ocenianych łącznie, z odpowiedzialnością jak za przestępstwo.
  3. Nagranie z monitoringu nie zawsze przesądza o winie, a zatrzymany nie ma obowiązku składania wyjaśnień ani dostarczania dowodów na swoją niekorzyść.

Kradzież sklepowa to jedno z najczęstszych postępowań w sprawach karnych i wykroczeniowych. Kluczowe znaczenie dla kwalifikacji prawnej danego czynu ma wartość mienia oraz sposób działania sprawcy.

1. Kradzież do 800 zł – wykroczenie

Jeżeli wartość skradzionego mienia nie przekracza 800 zł, czyn kwalifikowany jest jako wykroczenie z art. 119 § 1 k.w. Czyn ten podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny.

2. Kradzież powyżej 800 zł – przestępstwo

Jeżeli wartość skradzionego mienia przekracza 800 zł, mamy do czynienia z przestępstwem kwalifikowanym z art. 278 § 1 k.k. Za czyn ten ustawodawca przewidział karę od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności.

Jeżeli jednak dana osoba była dotychczas niekarana lub występują inne okoliczności łagodzące, sąd może wymierzyć karę wolnościową, tj. grzywnę, ograniczenie wolności, a nawet zastosować tzw. warunkowe umorzenie postępowania (art. 66 k.k.).

3. Kilka wykroczeń popełnionych w krótkich odstępach czasu

Co się dzieje, jeżeli sprawca w krótkich odstępach czasu i w podobny sposób popełnił kilka wykroczeń, a wartość mienia w każdym z nich osobno nie przekracza kwoty 800 zł?

Odpowiada jak za jeden czyn zabroniony wyczerpujący znamiona przestępstwa ten, kto w krótkich odstępach czasu, przy wykorzystaniu tej samej albo takiej samej sposobności lub w podobny sposób popełnia dwa lub więcej umyślnych wykroczeń przeciwko mieniu, jeżeli łączna wartość mienia uzasadnia odpowiedzialność za przestępstwo. Oznacza to, że zachowania te nie będą stanowiły przestępstwa, lecz pozostaną wykroczeniami, za które odpowiedzialność będzie ukształtowana tak jak za przestępstwo.

W praktyce wygląda to tak, że za kilka wykroczeń dana osoba może odpowiadać jak za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 2 k.k., za które grozi kara od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności.

4. Monitoring – czy zawsze przesądza o winie?

Nagranie musi wykazywać:

  • jednoznaczny moment zaboru,
  • brak odłożenia towaru,
  • brak zapłaty przy kasie,
  • ciągłość obserwacji (bez martwych pól).

Samo „zniknięcie produktu z dłoni” nie zawsze wystarcza do przypisania winy. Wątpliwości rozstrzyga się na korzyść oskarżonego (art. 5 § 2 k.p.k.).

W sprawach granicznych (blisko 800 zł) prawidłowe ustalenie ceny ma kluczowe znaczenie dla kwalifikacji prawnej.

5. Co zrobić po zatrzymaniu?

  1. Pamiętaj, że nie masz obowiązku dowodzenia swojej niewinności ani dostarczania dowodów na swoją niekorzyść. Możesz nie przyznać się do zarzucanego czynu, skorzystać z prawa do odmowy składania wyjaśnień lub odpowiedzi na poszczególne pytania.
  2. Sprawdź, jakie fakty wynikają ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a mianowicie: czy towar został faktycznie ujawniony, czy sporządzono prawidłowy protokół i czy monitoring obejmuje cały przebieg zdarzenia.

Pamiętaj, że każda sprawa jest inna. Każda wymaga indywidualnej analizy – w szczególności nagrań z monitoringu, wartości mienia oraz prawidłowości sporządzonej dokumentacji.

Kradzież sklepowa w Słupsku – co przynieść na konsultację

Jeżeli sprawa dotyczy kradzieży sklepowej, warto skonsultować swoją sytuację z adwokatem możliwie wcześnie. Pozwala to ustalić, na jakim etapie znajduje się postępowanie, jakie działania można podjąć oraz jakie terminy wymagają zachowania.

Na konsultację warto zabrać posiadane dokumenty dotyczące sprawy, w szczególności wezwania z Policji lub sądu, wyrok nakazowy – jeżeli został wydany – oraz informacje dotyczące wartości towaru.

Pomoc w sprawach karnych w Słupsku